Europa League (UEFA Europa League) là giải đấu cấp câu lạc bộ lớn thứ hai châu Âu do UEFA tổ chức, xếp sau Champions League và trên Conference League. Giải ra đời năm 1971 với tên Cúp UEFA, đổi tên thành Europa League từ mùa 2009/10. Sevilla là đội vô địch nhiều nhất với 7 lần. Nhà vô địch mùa 2025/26 là Aston Villa sau khi thắng Freiburg 3-0 trong trận chung kết.
Ở Việt Nam, Europa League thường được gọi là Cúp C2, dù trước đây cái tên C2 dùng cho Cúp các đội đoạt cúp quốc gia châu Âu. Bài viết giải thích Europa League là gì, cách gọi tên, thể thức thi đấu mới từ mùa 2024/25, lịch sử, danh sách nhà vô địch và ý nghĩa của giải với các câu lạc bộ. Lịch các trận Europa League có trên lịch thi đấu bóng đá của BanhKhucTV.
Europa League là gì?
Europa League là giải đấu thường niên dành cho các câu lạc bộ châu Âu xếp hạng cao ở giải vô địch quốc gia hoặc vô địch cúp quốc gia nhưng không giành vé dự Champions League. Đội vô địch Europa League được dự Siêu cúp châu Âu với nhà vô địch Champions League và giành vé dự Champions League mùa sau.
| Thông tin | Chi tiết |
|---|---|
| Tên chính thức | UEFA Europa League |
| Thành lập | 1971 (Cúp UEFA), đổi tên năm 2009 |
| Số đội vòng phân hạng | 36 (từ mùa 2024/25) |
| Đội vô địch nhiều nhất | Sevilla (7 lần) |
| Đương kim vô địch | Aston Villa (2026) |
| Quốc gia nhiều danh hiệu nhất | Tây Ban Nha (14 lần) |
Thông tin được đối chiếu với Wikipedia về UEFA Europa League. Danh sách nhà vô địch đầy đủ có tại trang lịch sử vô địch Cúp C2 trên ketquatructuyen.net (KQBĐTT).
Vì sao Europa League được gọi là Cúp C2 hay C3?
Đây là câu hỏi gây nhầm lẫn với nhiều người hâm mộ Việt Nam. Trước năm 1999, châu Âu có ba cúp cấp câu lạc bộ chính:
- Cúp C1: Cúp các đội vô địch quốc gia châu Âu, nay là Champions League.
- Cúp C2: Cúp các đội đoạt cúp quốc gia (Cup Winners’ Cup), giải thể năm 1999.
- Cúp C3: Cúp UEFA, nay là Europa League.
Sau khi Cup Winners’ Cup bị giải thể, Cúp UEFA trở thành giải cấp hai. Vì vậy nhiều người, nhiều trang tin chuyển sang gọi Europa League là Cúp C2. Từ năm 2021, UEFA lập thêm Conference League ở cấp ba, nên Conference League thường được gọi là Cúp C3. Trên ketquatructuyen.net, Europa League được xếp ở mục Cúp C2 và Conference League ở mục Cúp C3.
Thể thức Europa League mới từ mùa 2024/25
Giống Champions League, Europa League áp dụng thể thức vòng phân hạng từ mùa 2024/25:
- Vòng phân hạng: 36 đội xếp chung một bảng, mỗi đội đá 8 trận với 8 đối thủ khác nhau.
- Top 8: vào thẳng vòng 1/8.
- Hạng 9 đến 24: đá vòng play-off hai lượt để giành 8 suất còn lại.
- Hạng 25 đến 36: bị loại.
- Từ vòng 1/8 đến bán kết: đá hai lượt, chung kết một trận trên sân trung lập.
Các trận Europa League thường diễn ra vào tối thứ Năm theo giờ châu Âu, tương ứng khoảng 0:45 và 3:00 sáng thứ Sáu theo giờ Việt Nam. Bảng xếp hạng vòng phân hạng có tại trang bảng xếp hạng Cúp C2 trên KQBĐTT.
Lịch sử Europa League
Cúp UEFA (1971 đến 2009)
Cúp UEFA ra đời năm 1971, thay thế Inter-Cities Fairs Cup. Nhà vô địch đầu tiên là Tottenham Hotspur năm 1972. Trong nhiều năm, trận chung kết được đá theo thể thức hai lượt đi về, trước khi chuyển sang một trận duy nhất từ năm 1998. Thập niên 1980 và 1990, các đội Ý thống trị giải với những cái tên như Juventus, Inter, Parma và Napoli.
Đổi tên thành Europa League (từ 2009)
Từ mùa 2009/10, giải đổi tên thành UEFA Europa League, mở rộng vòng bảng và áp dụng nhận diện thương hiệu mới. Atlético Madrid là nhà vô địch đầu tiên dưới tên gọi mới năm 2010.
Thời kỳ Sevilla
Sevilla là “vua Europa League” với 7 chức vô địch: 2006, 2007, 2014, 2015, 2016, 2020 và 2023. Đội bóng Andalusia chưa từng thua trận chung kết nào ở giải đấu này, một thành tích đặc biệt.
Các đội vô địch Europa League gần đây
| Năm | Vô địch | Ghi chú |
|---|---|---|
| 2019 | Chelsea | Thắng Arsenal 4-1 ở Baku |
| 2020 | Sevilla | Lần thứ 6 |
| 2021 | Villarreal | Thắng Man United trên chấm phạt đền |
| 2022 | Eintracht Frankfurt | Thắng Rangers trên chấm phạt đền |
| 2023 | Sevilla | Lần thứ 7, thắng Roma trên chấm phạt đền |
| 2024 | Atalanta | Thắng Leverkusen 3-0, Lookman lập hat-trick |
| 2025 | Tottenham Hotspur | Thắng Man United 1-0 ở Bilbao |
| 2026 | Aston Villa | Thắng Freiburg 3-0 |
Chiến thắng năm 2026 là danh hiệu Europa League đầu tiên của Aston Villa và là danh hiệu lớn đầu tiên của câu lạc bộ kể từ Cúp Liên đoàn Anh 1996.
Những trận chung kết đáng nhớ
Liverpool 5-4 Alavés năm 2001
Trận chung kết Cúp UEFA năm 2001 tại Dortmund được xem là một trong những trận chung kết hay nhất lịch sử. Liverpool dẫn 2-0, rồi 3-1, nhưng Alavés liên tục gỡ hòa 4-4. Trong hiệp phụ, Delfí Geli đánh đầu phản lưới nhà theo luật bàn thắng vàng, giúp Liverpool thắng 5-4 và hoàn tất cú ăn ba cúp.
Porto của Mourinho năm 2003
Năm 2003, José Mourinho đưa Porto vô địch Cúp UEFA sau khi thắng Celtic 3-2 trong hiệp phụ ở Sevilla. Một năm sau, ông tiếp tục cùng Porto vô địch Champions League, bước đệm cho sự nghiệp lẫy lừng.
Atalanta và hat-trick của Lookman năm 2024
Ademola Lookman lập hat-trick trong trận chung kết tại Dublin, chấm dứt chuỗi 51 trận bất bại của Leverkusen trên mọi đấu trường ở mùa giải đó. Atalanta giành danh hiệu châu Âu đầu tiên trong lịch sử.
Thống kê theo quốc gia
| Quốc gia | Số lần vô địch |
|---|---|
| Tây Ban Nha | 14 |
| Anh | 11 |
| Ý | 10 |
| Đức | 7 |
Tổng cộng 31 câu lạc bộ đã vô địch giải, trong đó 14 đội vô địch từ hai lần trở lên. Với chức vô địch của Tottenham năm 2025 và Aston Villa năm 2026, bóng đá Anh tiếp tục rút ngắn khoảng cách với Tây Ban Nha trong bảng thành tích chung.
Ý nghĩa của Europa League
- Vé dự Champions League: đội vô địch được dự Champions League mùa sau, cơ hội lớn cho các đội không lọt top 4 quốc nội.
- Doanh thu: tiền thưởng và bản quyền truyền hình giúp các câu lạc bộ tầm trung tăng nguồn thu.
- Hệ số UEFA: thành tích ở Europa League góp phần quyết định số suất dự cúp châu Âu của mỗi quốc gia.
- Bệ phóng cho cầu thủ: nhiều ngôi sao trẻ tỏa sáng ở Europa League trước khi chuyển đến các câu lạc bộ lớn.
Europa League khác Champions League như thế nào?
| Tiêu chí | Champions League | Europa League |
|---|---|---|
| Cấp độ | Cao nhất | Cấp hai |
| Đội tham dự | Các đội dẫn đầu giải quốc nội lớn | Đội xếp sau nhóm dự Champions League, đội vô địch cúp quốc gia |
| Ngày thi đấu | Thứ Ba, thứ Tư | Thứ Năm |
| Tiền thưởng | Lớn nhất | Thấp hơn đáng kể |
Dù kém danh tiếng hơn, Europa League vẫn là đấu trường được nhiều câu lạc bộ coi trọng, đặc biệt khi chức vô địch mang lại suất dự Champions League mùa sau.
Nhiều huấn luyện viên nổi tiếng như José Mourinho, Unai Emery hay Rafael Benítez đều từng vô địch giải đấu này. Đặc biệt, Unai Emery là một trong những huấn luyện viên thành công nhất lịch sử giải, với 3 chức vô địch liên tiếp cùng Sevilla và 1 lần cùng Villarreal năm 2021.
Câu hỏi thường gặp
Europa League là cúp C mấy?
Hiện nay Europa League thường được gọi là Cúp C2 vì là giải cấp hai của UEFA; trước năm 1999, giải tiền thân Cúp UEFA được gọi là Cúp C3.
Đội nào vô địch Europa League nhiều nhất?
Sevilla vô địch nhiều nhất với 7 lần.
Ai vô địch Europa League 2026?
Aston Villa vô địch Europa League 2026 sau khi thắng Freiburg 3-0 trong trận chung kết.
Vô địch Europa League có được dự Champions League không?
Có. Đội vô địch Europa League giành vé dự vòng phân hạng Champions League mùa giải tiếp theo.
Kết luận
Europa League là giải đấu cấp hai của bóng đá châu Âu, mang đến cơ hội vinh quang cho các câu lạc bộ ngoài nhóm thống trị Champions League. Từ Cúp UEFA năm 1971 đến thể thức 36 đội hiện nay, giải đã chứng kiến nhiều câu chuyện cổ tích như Sevilla, Frankfurt hay Aston Villa. Theo dõi các đêm thứ Năm cùng Europa League trên BanhKhucTV, xem kết quả bóng đá, bảng xếp hạng và đọc thêm trong chuyên mục Hỏi đáp bóng đá.
Ảnh đại diện: Ảnh nền: ResoluteSupportMedia / Flickr, CC BY
